Hoe bouw je een succesvolle community?

Community: het lijkt tegenwoordig wel een toverwoord waarmee publiek-private samenwerking in één klap gerealiseerd wordt. Je wilt een betere bereikbaarheid of hebt een ander mobiliteitsprobleem? Organiseer een bijeenkomst –kan ook op een digitaal platform- voor betrokken werkgevers, bewoners, overheden en andere stakeholders en voilà: een community is geboren! Is het zo simpel? Nou, nee… Als je wilt dat een community resultaat oplevert, is daar wel wat meer voor nodig. In Brabant begeleidt bmn (brabant mobiliteitsnetwerk) maar liefst dertien communities. Met in het oog springende resultaten én lovende woorden van deelnemers. Hoe we dat doen? Het belangrijkste is dat je weet wat mensen motiveert!

Motivatie is alles

De kern van het werken vanuit communities is dat degenen die belang hebben bij het oplossen van een vraagstuk -zoals te hoge parkeerdruk of dichtslibbende toegangswegen- er ook écht mee aan de slag willen. Het succes van een community staat of valt met het feit dat de deelnemers allemaal zélf een groot belang hebben bij de oplossing van een gezamenlijk probleem of realiseren van een ambitie. Dat maakt dat ze bereid zijn om aan te pakken en dat geeft energie. Je moet dus weten wat de communityleden motiveert. Maatregelen van bovenaf opleggen –bijvoorbeeld omdat de lokale overheid dit graag wil- heeft geen enkele zin en krijgt niemand in beweging. Starten met een community betekent samen uitzoeken wat de problemen zijn in het gebied, onder welk vraagstuk iedereen zijn schouders wil zetten, wat het gezamenlijke en individuele belang is, wie de stakeholders zijn. Meestal komen we tot een mooie passende bereikbaarheidsagenda door dit proces goed te begeleiden maar als er onvoldoende motivatie en gezamenlijk belang is, gaan we niet door met een community.

Paleiskwartier Elektrisch: minder auto’s door delen

Een mooi voorbeeld is de community Paleiskwartier in Den Bosch. Daar bedachten bedrijven, instellingen en bewoners samen dat de overlast van autoverkeer moet stoppen. Files verstoppen de toegangsweg en drukken daarmee op de leefbaarheid in het gebied. De community die wij samenbrachten, nam diverse maatregelen om te stimuleren dat mensen minder met de auto komen. Zo vormden ze Paleiskwartier Elektrisch, een coöperatie van belanghebbende werkgevers die een pool van volledig elektrische deelauto’s beheren voor gezamenlijk gebruik. Ook promoten werkgevers parkeren op afstand en startte de community een project om een aanvullend transferium te ontwikkelen buiten het Paleiskwartier.

Overheid als gelijkwaardig communitylid

Niet alleen werkgevers, marktpartijen, vervoerders en bewoners maken deel uit van een community. Overheden spelen ook een belangrijke rol. Zij maken deel uit van de community vanuit hun eigen belang maar wel op een gelijkwaardige wijze. Ook zij komen ‘halen en brengen’ in plaats van alleen maatregelen op te leggen. Deze aanpak past helemaal bij de nieuwe participerende en terugtrekkende rol die overheden zich willen aanmeten.

Claudius Prinsenlaan ontdekt voordelen van samenwerking

In Breda vormden we een community rond de Claudius Prinsenlaan. Een gebied zonder natuurlijke grenzen waar partijen ook niet samenwerkten. De community bleek een eye-opener: “We delen al jaren dezelfde locatie, nu we samenwerken delen we zoveel meer!” De grote gemene deler blijkt de hoge parkeerdruk te zijn wat leidde tot een programma dat ze samen opstellen en uitvoeren. Daarop staan onder andere: flexibele werktijden, delen van parkeerruimte en vervoermiddelen, e-bike probeeracties en het realiseren van een Park & Ride/ Bike aan de oostzijde van Breda.

Zelf doen, met een beetje hulp

Vanuit het bmn faciliteren we wat de community nodig heeft om goed te kunnen werken. Onze communitymanagers brengen inspiratie en inhoudelijke kennis, houden de doelen in de gaten en de druk op de ketel en zorgen voor goede sessies en energie. We brengen alle partijen bij elkaar en verbinden ze. Zorgen voor een juiste en productieve samenstelling van de groep. Maar de groep moet het verder vooral zélf doen. Belangrijk is dat er ruimte is voor alles wat de groep op wil pakken én dat het leuk is om mee te doen, dat het iets oplevert. De vraag is: komt er voldoende van de grond, in het juiste tempo? De community-aanpak vraagt geduld want het aanpakken van bijvoorbeeld een parkeer-of fileprobleem is voor de meeste deelnemers maar een heel klein onderdeel van hun dagelijkse werkzaamheden.

 

Tim Wille

15 september 2016